Σε πολλές εγκαταστάσεις, όπως κατοικίες, καταστήματα και επιχειρήσεις, υπάρχει η ανάγκη η γεννήτρια να ξεκινά αυτόματα όταν κοπεί το ρεύμα.

Για να επιλέξουμε όμως σωστά μια γεννήτρια, δεν αρκεί να κοιτάξουμε μόνο τα συνολικά Watt της εγκατάστασης. Πρέπει πρώτα να δούμε τι φορτία υπάρχουν, ποια από αυτά θέλουμε να λειτουργούν σε περίπτωση διακοπής και πώς είναι κατανεμημένα στις τρεις φάσεις.

Γι’ αυτό είναι σημαντικό να υπάρχει σωστή συνεργασία μεταξύ εγκαταστάτη, μελετητή και χρήστη.

Μια εγκατάσταση μπορεί να έχει τριφασική παροχή, αλλά τα περισσότερα μηχανήματα και οι συσκευές που χρησιμοποιεί να είναι μονοφασικές. Αυτά τα μονοφασικά φορτία μοιράζονται στις τρεις φάσεις.

Αυτό είναι ένα από τα βασικότερα σημεία που πρέπει να προσέξουμε όταν επιλέγουμε μια μικρή τριφασική γεννήτρια.

Τι πρέπει να γνωρίζουμε πριν επιλέξουμε γεννήτρια με αυτόματη μεταγωγή;

  1. Πρέπει να γνωρίζουμε την ισχύ του μεταγωγικού διακόπτη (ATS)

Ο ATS είναι ο διακόπτης που αναλαμβάνει να αλλάξει αυτόματα την τροφοδοσία από το δίκτυο στη γεννήτρια όταν κοπεί το ρεύμα. Πρέπει να είναι κατάλληλος για την εγκατάσταση και για το φορτίο σε αμπέρ (Α) που πρόκειται να τροφοδοτήσει .

  1. Πρέπει να γνωρίζουμε ποια φορτία θα τροφοδοτεί η γεννήτρια

Δεν μας ενδιαφέρει μόνο πόσα Watt καταναλώνει συνολικά η εγκατάσταση. Πρέπει να γνωρίζουμε ποιες συσκευές θέλουμε να συνεχίσουν να λειτουργούν όταν κοπεί το ρεύμα.

Για παράδειγμα, δεν είναι πάντα απαραίτητο να τροφοδοτείται ολόκληρος ο ηλεκτρικός πίνακας.

Μπορούμε να δημιουργήσουμε έναν ξεχωριστό πίνακα και να συνδέσουμε εκεί μόνο τις απαραίτητες καταναλώσεις, όπως φωτισμό, ψυγείο, κυκλοφορητές, συναγερμό, τηλεπικοινωνιακό εξοπλισμό και  βασικές πρίζες.

  1. Δεν αρκεί να προσθέσουμε απλά τα Watt

Η Τέχνη της Σωστής Επιλογής Γεννήτριας

  1. Συντελεστής ασφαλείας

Στον σχεδιασμό μιας εγκατάστασης μπορεί να προβλεφθεί ένα επιπλέον περιθώριο ισχύος, συνήθως της τάξης του 20–30%, ανάλογα με την εφαρμογή.

  1. Το μεγάλο θέμα στις μικρές τριφασικές γεννήτριες: η ασυμμετρία των φορτίων

Όταν έχουμε πολλά μονοφασικά φορτία, αυτά δεν είναι πάντα μοιρασμένα εξίσου στις τρεις φάσεις. Αν μια φάση φορτιστεί πολύ περισσότερο από τις άλλες, δημιουργείται ασυμμετρία φορτίου, η οποία μπορεί να επηρεάσει τη σωστή λειτουργία της γεννήτριας.

Παραδείγματα λάθος επιλογής

  • Παράδειγμα 1 – Μικρό φορτίο, αλλά όχι τόσο απλή επιλογή γεννήτριας

Έχουμε μία θερμική συσκευή, για παράδειγμα κουζίνα, θερμάστρα ή πιστολάκι, ισχύος 2.500 Watt, και τίποτα άλλο.

Με μια πρώτη ματιά, κάποιος θα μπορούσε να πει:

«Αφού το φορτίο είναι 2,5 kW, μια τριφασική γεννήτρια 7,5 kW είναι υπεραρκετή.»

Όμως η επιλογή δεν είναι τόσο απλή.

Πρέπει να λάβουμε υπόψη το περιθώριο ασφαλείας που απαιτείται, αλλά και το γεγονός ότι όλο το φορτίο βρίσκεται σε μία μόνο φάση.

  • Παράδειγμα 2 – Θεωρητικά σωστή κατανομή

Ας υποθέσουμε ότι έχουμε:

– Φάση 1: φωτισμός – 1.500 W / Φάση 2: ψυγείο – 500 W / Φάση 3: λοιπά φορτία –1.000 W

Σύνολο: 3.000 W

Με έναν απλό υπολογισμό, μια γεννήτρια 6 kW φαίνεται υπεραρκετή, τα φορτία όμως δεν λειτουργούν όλα συνεχώς. Τα φώτα μπορεί να είναι σβηστά, το ψυγείο λειτουργεί και σταματά ανάλογα με τη θερμοκρασία και γενικά η κατανάλωση αλλάζει συνεχώς. Επομένως, δεν πρέπει να κοιτάμε μόνο πόσα Watt έχουμε θεωρητικά, αλλά και πώς μεταβάλλεται το φορτίο στην πράξη.

Τι άλλο πρέπει να ελέγξουμε πριν την εγκατάσταση;

  1. Ρεύματα εκκίνησης των συσκευών και των κινητήρων.
  2. Αυτόματη εκκίνηση της γεννήτριας και χρόνος μεταγωγής.
  3. Προστασίες και σωστή λειτουργία του ηλεκτρικού πίνακα.
  4. Καύσιμο και αυτονομία της γεννήτριας.
  5. Χώρος εγκατάστασης, αερισμός και απομάκρυνση καυσαερίων.
  6. Τι συμβαίνει όταν ο χρήστης απουσιάζει.*

*Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στην ασφάλεια της εγκατάστασης, καθώς σε περίπτωση αυτόματης εκκίνησης, η γεννήτρια μπορεί να ξεκινήσει χωρίς να βρίσκεται κάποιος στον χώρο.

Πρέπει να εξετάζουμε ταυτόχρονα:

Ισχύ → Φάσεις → Κατανομή φορτίων → Ασυμμετρία → Ρεύματα εκκίνησης → cosφ → Προστασίες → ATS → Γείωση → Ουδέτερο → Αυτονομία → Χώρο εγκατάστασης → Πραγματικές ανάγκες του χρήστη.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Πρώτα εξετάζουμε την εγκατάσταση και τα φορτία.

Απαιτείται επικοινωνία μεταξύ εγκαταστάτη, μελετητή και χρήστη.

Επιλέγουμε τη γεννήτρια και το κατάλληλο σύστημα μεταγωγής.

Η γεννήτρια δεν είναι ένα σύστημα που το εγκαθιστούμε και μετά το ξεχνάμε. Χρειάζεται σωστή προστασία, περιοδικός έλεγχος και συντήρηση.

Η σωστή γεννήτρια δεν είναι απαραίτητα αυτή με τα περισσότερα kW.

Είναι αυτή που μπορεί να τροφοδοτήσει με ασφάλεια, αξιοπιστία και σωστή λειτουργία τα συγκεκριμένα φορτία της εγκατάστασης.

 

Κείμενο & Επιμέλεια:
Καλογεράκης Κωνσταντίνος,
MSc Μηχανολόγος Μηχανικός ΕΜΠ